środa, 22 kwietnia 2026

Kartoteka SBKC: DZIEWOŃSKI Wojciech

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Wojciech DZIEWOŃSKI

 *23 IV 1867 (Wieliczka) †I 1930 (Kraków)

Nadsztygar w Karwinie. Polski działacz społeczny i narodowy.

„Pochodził z dzisiejszej Małopolski, ale żyjąc kilkadziesiąt lat na naszym Śląsku, zżył się z nami, poznał nasze położenie i zawsze twardo i hardo, jako Polak, stawał w obronie naszych praw narodowych. Położył wielkie zasługi tak na polu narodowem, jakoteż gospodarczem w naszem mieście Karwinie, należąc prawie do wszystkich towarzystw polskich, służąc wszędzie dobrą radą i zachęcając do wytrwałej pracy” („Gazeta Kresowa”).

Wspomnienia pośmiertne

„Gazeta Kresowa” (Frysztat), nr 8 z 20 II 1930, s. 5–6.

poniedziałek, 20 kwietnia 2026

Kartoteka SBKC: STONAWSKI Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł STONAWSKI

 *18 VII 1870 (Leszna Dolna) †30 I 1929 (Błogocice)

Genealogia

Rolnik, działacz społeczny. Prezes Towarzystwa Rolniczego Księstwa Cieszyńskiego.

„Zmarły był jednym z najbardziej zasłużonych obywateli naszego kraju. Brał zawsze udział w życiu narodowem a specjalne zasługi zdobył sobie pracą w organizacjach rolniczych, czego wyrazem była wieloletnia Jego prezesura w Towarzystwie Rolniczem” („Dziennik Cieszyński”).

Wspomnienia pośmiertne

„Dziennik Cieszyński”, nr 14 z 3 II 1929, s. 3.

„Polska Zachodnia” (Katowice), nr 33 z 2 II 1929, s. 11. 

„Poseł Ewangelicki”, nr 5 z 2 II 1929, s. 3.

„Rolnik Śląski” (Katowice), nr 6 z 10 II 1929, s. 91–92.

Opracowania

Mariusz Makowski, „Dwór Stonawskich”, „Głos Ziemi Cieszyńskiej”, nr 49 z 5 XII 2003, s. 8.

wtorek, 14 kwietnia 2026

Kartoteka SBKC: CHYBIORZ Paweł (Paul)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł (Paul) CHYBIORZ

 *1827 (Strumień) †1880(?)

Muzykant (trębacz), „mistrz rachunkowy”.

W dzieciństwie stracił wzrok, oddany do Instytutu dla Niewidomych w miejscowości Zábrdovice (obecnie w granicach Brna). Przez piętnaście utrzymywał się jako muzyk, później z powodu wypadku (spadł z mostu) nie mógł występować. Odtąd zarabiał na życie jako „mistrz rachunkowy”.

„Dodaje na przykład w pamięci szybko dwie liczby liczące po 27 cyfr, a także potrafi to samo uczynić z dwiema liczbami po 60 cyfr każda. Podobne zadania rozwiązuje w zakresie trzech pozostałych działań arytmetycznych” (Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich).

W 1871 r. występował w Siedmiogrodzie [„Gemeinde-Zeitung”, nr 147 z 29 VI 1871, Dodatek, nr 26, s. 17].

O jego obliczeniach wzmiankuje literatura naukowa [Hayo Ahlburg, Passing Cars, „Crux Mathematicorum” 8, 1982, 8, s. 233].

Opracowania

Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich, t. 14, Wien 1865, s. 419. 

Josef Smýkal, 150 let výchovné a vzdělávací instituce pro nevidomé v Brně, Brno 1985.

Josef Smýkal, Tyflopedický lexikon jmenný, Brno 2006, s. 178–179.