Kartoteka SBKC: HECZKO (HETSCHKO) Alfred

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Alfred Seweryn HECZKO (HETSCHKO)

 *7 X 1854 (Stadło, Galicja) †9 I 1933 (Ligotka Kameralna)

Genealogia

Nauczyciel, entomolog.

„Tu u nas na Kotarzu odkrył prof. Heczko mro­wisko, w którem mrówki trzymają sobie niewolników. Ci mrówczy niewolnicy są mniejsi od swych mrówczych panów i są barwy czarnej, przez co zachodzi wiel­ka analogja z niewolnikami murzynami” („Ewangelik”).

Wspomnienie pośmiertne 

„Ewangelik” (Czeski Cieszyn), nr 4 z 21 I 1933, s. 3 [tam miejsce ur.: Gawłów]. 

Franz Heikertinger, Alfred Hetschko, „Wiener Entomologische Zeitung” 50, 1933, s. 2.

Opracowania

Österreichisches Biographisches Lexikon 1815–1950 (ÖBL), t. 2, Wien 1959, s. 306 [tam jako: Alfred Hetschko].

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 3, Cieszyn 1998, s. 96–97 [tam jako: Alfred Hetschko].

Kartoteka SBKC: DOMAGALSKI Ignacy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Ignacy DOMAGALSKI

 *1860 (Płock) †1928 (Piastów)

Działacz spółdzielczy.

Opracowania

Stanisław Głąbiński, Domagalski Ignacy (1860–1928), spółdzielca, działacz narodowy, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 5, 1939–1946, s. 291–292.

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 81 [miejsce zgonu: Warszawa].

Janusz Spyra, Pieniądz w służbie społeczeństwa. Towarzystwo Oszczędności i Zaliczek i inne polskie instytucje bankowości spółdzielczej na Śląsku Cieszyńskim. 150 lat Banku Spółdzielczego w Cieszynie 1873–2023, Cieszyn 2023, s. 191–192 [miejsce zgonu: Piastów].

Kartoteka SBKC: FRYCZ vel SKOCZOWSKI Bartłomiej

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Bartłomiej FRYCZ vel SKOCZOWSKI

 *? †między 1615 a 1623

Mieszczanin cieszyński, rajca miejski Cieszyna.

Opracowania

Wacław Gojniczek, Elity władzy w Cieszynie na przełomie XVI i XVII wieku, [w:] Samorządowość i elity władzy w Cieszynie na przestrzeni dziejów, red. Idzi Panic, Cieszyn 2002, s. 77 [tam jako Bartosz Skoczowski; data zgonu: ok. 1623].

Wacław Gojniczek, Przywilej księżnej cieszyńskiej Sydonii Katarzyny dla mieszczanina Bartłomieja Frycza vel Skoczowskiego, cieszyńskiego mytnego z 1591 roku, „Bielsko-Bialskie Studia Muzealne” 8, 2025, s. 147–156, zwł. 151–153.

Kartoteka SBKC: WENGLARZY Jakub

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jakub WENGLARZY

 *? †?

Chałupnik w Rudniku nr 21.

Jako wójt Rudnika poświadczony w 1835 i 1837 r. [Parafia rzymskokatolicka pw. św. Michała Archanioła w Kończycach Wielkich, Metryki chrztów 1807–1857, Rudnik, s. 93, 97].

Chilla - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. CHILLA Leo (1856–1923)

Choma - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. CHOMA Ludwik (1863–1916)

Ohrenstein - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. OHRENSTEIN Stanisław (1848?–1913)

Greis - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. GREIS Jakub (1781–1850)

Delorme - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. DELORME Karol (Karl) (?–1870)

Amon - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. AMON Józef (1744–po 1812)

Pruchna - źródła / sources

NAZWA / NAME

• polska / Polish: Pruchna
• czeska / Czech: Pruchná
• niemiecka / German: Pruchna / (sporadycznie / occasionally) Pruchnau

KSIĘGI METRYKALNE / PARISH REGISTERS

A. Katolicy / Roman Catholics

1) Parafia rzymskokatolicka pw. św. Anny w Pruchnej.

B. Ewangelicy / Lutherans

1) 1709–: Parafia ewangelicko-augsburska w Cieszynie.

2) 1788–: Parafia ewangelicko-augsburska w Drogomyślu.

URBARZE / URBARIUM

1) 1770: Zemský archiv v Opavě, Urbariální komise slezská, Opava, inv.č. 866, sign. 4/3.

OPRACOWANIA NA TEMAT MIEJSCOWOŚCI / SECONDARY SOURCES

1) Wojciech Kiełkowski, Pruchna. Dzieje wioski od czasów najdawniejszych do 1945 roku, Pruchna 2022.

VARIA

1. Uczniowie szkoły w Pruchnej (1888).

Drogomyśl - źródła / sources

NAZWA / NAME

• polska / Polish: Drogomyśl
• czeska / Czech: Drahomyšl
• niemiecka / German: Drahomischl

KSIĘGI METRYKALNE / PARISH REGISTERS

A. Katolicy / Roman Catholics

1) Parafia rzymskokatolicka pw. św. Bartłomieja w Grodźcu.

2) 1785–: Parafia rzymskokatolicka w Ochabach.

B. Ewangelicy / Lutherans

1) 1709–: Parafia ewangelicko-augsburska w Cieszynie.

2) 1788–: Parafia ewangelicko-augsburska w Drogomyślu.

URBARZE / URBARIUM

1) 1770: Zemský archiv v Opavě, Urbariální komise slezská, Opava, inv.č. 864, sign. 4/3.

OPRACOWANIA NA TEMAT MIEJSCOWOŚCI / SECONDARY SOURCES

1) Jan Paweł Borowski, Dzieje Drogomyśla, cz. 1: Od zarania wsi do roku 1737, Drogomyśl–Strumień 2024.

2) Jan Jerzy Szeruda, Historia Drogomyśla w aspekcie przemian reformacyjnych, Drogomyśl 2006.

VARIA

1) Uczniowie szkoły w Drogomyślu (1888).

Uczniowie szkoły w Pruchnej (1888)

Uczniowie szkoły w Pruchnej w 1888 r.

Źródło: Archiwum Państwowe w Katowicach Oddział w Bielsku-Białej, Rada Szkolna Powiatowa w Bielsku, sygn. 110.

 

 

Uczniowie szkoły w Drogomyślu (1888)

Uczniowie szkoły w Drogomyślu w 1888 r.

Źródło: Archiwum Państwowe w Katowicach Oddział w Bielsku-Białej, Rada Szkolna Powiatowa w Bielsku, sygn. 110.

 

 

 

 

 

Kartoteka SBKC: AMON Józef

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Józef AMON

 *1744 (Wiedeń) †po 1812

Złotnik, w 1812 r. pracował w Cieszynie.

Opracowania

Witold Iwanek, Słownik artystów na Śląsku Cieszyńskim, Bytom 1967, s. 75 (nr 520).

Kartoteka SBKC: CYMOREK Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy CYMOREK

 *4 IX 1867 (Karpętna) †2 III 1918 (Oldrzychowice)

Właściciel tartaku parowego w Oldrzychowicach.

„[W] wykonaniu ostatniej woli zapisał legat w wysokości 100 koron, od którego procenta przeznaczone sa na stypendyum dla biednego ucznia gimnazyum polskiego w Cieszynie” („Poseł Ewangelicki”).

Wspomnienia pośmiertne 

„Poseł Ewangelicki”, nr 10 z 9 III 1918, s. 3-4 [uwaga: na stronie tytułowej gazety błędnie 9 III 1919].

Kartoteka SBKC: CYMOREK Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan CYMOREK

 *1853 †15 I 1923 (Cieszyn)

Restaurator w Cieszynie.

Wspomnienia pośmiertne 

„Nowy Czas”, nr 3 z 21 I 1923, s. 6.

Kartoteka SBKC: ŁAMACZ Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam ŁAMACZ

 *1704 †1 VII 1766 (Wędrynia)

W metryce zgonu określony jako „Miles Hispanus” (dosłownie: żołnierz hiszpański) [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja IX 21, k. 51v].

Kartoteka SBKC: MILERSKA Anna

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Anna MILERSKA

 *28 II 1677 (Nydek) †?

Córka Pawła Milerskiego i Jadwigi, odnotowana w księdze Locus Puerorum natorum in pago Nidek ab An. D. 1677.

Lektura tej księgi w 1940 r. dała początek onomastycznym zainteresowaniem Władysława Milerskiego. Sama księga jednak zaginęła. W 1979 r. Władysław Milerski szukał jej bez skutku: nie było jej ani w parafii wędryńskiej, ani w opawskim archiwum.

Opracowania

Władysław Milerski, Dokument o Pawle z Milerza, „Kalendarz Śląski” 1988, s. 75.

Kartoteka SBKC: CHILLA Leo

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Leo CHILLA

 *13 VI 1856 (Cieszyn) †27 VIII 1923 (Wiedeń)

Architekt, nauczyciel.

Wspomnienia pośmiertne

„Reichspost”, nr 238 z 30 VIII 1923, s. 4. 

„Wiener Zeitung”, nr 198 z 30 VIII 1923, s. 3.

Opracowania 

Ostschlesische Porträts, red. Karl Walter Neumann, t. 1, Berlin 1991, s. 122.

Kartoteka SBKC: BOHUCKI Maciej

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Maciej BOHUCKI

 *? †?

Wójt Końskiej.

Jako wójt Końskiej poświadczony w 1788 r. [Zemský archiv v Opavě, Josefský katastr, inv. č. 738, sig. II/107].

Kartoteka SBKC: STANIOSZEK Franciszek

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Franciszek STANIOSZEK

 *1815 albo 1816 †25 IV 1876 (Dziećmorowice)

Właściciel gruntu w Dziećmorowicach, działacz społeczny.

Był delegatem Towarzystwa Naukowej Pomocy Księstwa Cieszyńskiego.

Wspomnienie pośmiertne

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 19 z 6 V 1876, s. 154.

Kartoteka SBKC: FRIEDMAN (z domu MARSZAŁEK) Maria

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Maria (z domu MARSZAŁEK) FRIEDMAN

 *1882 (Jabłonków) †1955

Tkaczka w Jabłonkowie.

Jej opowieści jako jednej z ostatnich tkaczek jabłonkowskich spisał Karol Piegza [O jabłonkowskich tkaczach, „Zwrot” 9, 1957, nr 7–8, s. 22].

Kartoteka SBKC: BRZUSKA Eugeniusz

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Eugeniusz BRZUSKA

 *7 III 1885 (Rychwałd) †8 X 1938 (Ogrodzona)

Ksiądz rzymskokatolicki, polski działacz polityczny i społeczny.

„Niespełna rok później, kiedy rozgorzała II wojna światowa, grobem ks. Eugeniusz Brzuski interesowały się władze niemieckie, upewniając się, czy figurujący na ich listach wśród przeznaczonych do likwidacji działaczy narodowych ks. Eugeniusz Brzuska naprawdę już nie żyje” [Władysław Szweda, Z dziejów Ogrodzonej, Ogrodzona 2008, s. 147].

Opracowania

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 48–49. 

Władysław Szweda, Z dziejów Ogrodzonej, Ogrodzona 2008, s. 142–147.

Kartoteka SBKC: MACURA Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam MACURA

 *22 VIII 1848 (Dzięgielów) †20 I 1913

Genealogia

Nauczyciel.

Ukończył szkołę ludową w Puńcowie, później uczył się w gimnazjum ewangelickim w Cieszynie i tamtejszym seminarium nauczycielskim, które ukończył w 1867 r. W czasie wakacji dorabiał jako poganiacz wołów. Nie chcąc przyjąć posady młodszego nauczyciela w Kowalach, zatrudnił się w kancelarii Kluckiego. W 1868 r. został młodszym nauczycielem w Ustroniu Polanie. Dwa lata później został nauczycielem w szkole ewangelickiej w Końskiej. Pracował tam do przejścia na emeryturę w 1907 r. Jego zasługą przeprowadzenie połączenia szkół katolickiej i ewangelickiej, budowa nowej szkoły w 1903 r. i lokalizacja mosty nad Olzą (lobbowano za lokalizacją bliżej Trzyńca). Prezbiter zboru w Cieszynie.

Kiedy pracował w Końskiej, „to go często można było zobaczyć przy ławie w Końskiej, jak czytając gazetę i paląc fajkę, pasał gęsi” („Poseł Ewangelicki”).

Pierwszy redaktor „Posła Ewangelickiego”.

Został pochowany na cmentarzu ewangelickim w Cieszynie.

Wspomnienia pośmiertne

„Poseł Ewangelicki”, nr 4 z 25 I 1913, s. 1–2, 5.

Opracowania

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 2, Cieszyn 1995, s. 130.

Kartoteka SBKC: ŚNIEGOŃ Emil

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Emil ŚNIEGOŃ

 *26 I 1852 (Wisła) †1879

Genealogia

Nauczyciel. 

W czasie nauki w gimnazjum należał do polskiego stowarzyszenia „Wzajemność” [Jan Galicz, Księga pamiątkowa ku uczczeniu 40 rocznicy założenia Stowarzyszenia „Jedność” w Cieszynie 1886–1926, Cieszyn 1926, s. 157].

W 1869 r. towarzyszył w wycieczce etnograficznej Lucjanowi Malinowskiemu:

„Na Szląsku Austryackiém ogół ludności, kto wie, czy nie jest jeszcze zamożniejszy od Górno-Szlązaków. Między Dolanami spo­tkać można nawet pewien zbytek, dowodzący, iż przywykli do ży­cia wygodnego i przyjemnego. Tak naprzykład, podczas jednej z pieszych wycieczek, spotkałem porządny powóz na resorach, za­przężony dobremi końmi, powożony przez parobka w zwykłym szląskim kaftaniku niebieskim (kamuzola). W głębi siedział poważny, już w wieku, siodłak w płaszczu granatowym , obok niego matrona w stroju ludowym, siedzenie na przodzie zajmował syn i córka, również 'w ubiorach szląskich. Miły to, a niezwykły był dla mnie widok! Pierwszy raz w życiu oglądałem chłopka polskiego w po­wozie! Pan Emil Śniegoń, wiślanin, podówczas uczeń gimnazyum w Cieszynie, który mi towarzyszył właśnie w owéj wycieczce, za­pewniał mnie, że nie jest to rzecz wyjątkowa, że wielu gazdów trzyma powozy dla własnej wygody” [Zarysy życia ludowego na Szląsku, „Ateneum” 1877, s. 102].

Wspomnienie pośmiertne

„Freie Pädagogische Blätter” 1879, s. 770–771.

Kartoteka SBKC: GABRYŚ Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan GABRYŚ

 *1839 (Iłownica) †?

Nauczyciel.

Pierwszy nauczyciel w Łyżbicach od 1861 do 1886 r.

Należał do Towarzystwa Jedwabniczego Śląska Austriackiego [„Jahresbericht des Österreichisch-Schlesischen Seidenbau-Vereines” 14, 1872, s. 98].

Opracowania

Tadeusz Gojniczek, Szkoła ludowa w Łyżbicach, „Zwrot” 1995, nr 4, s. 28.

Kartoteka SBKC: FOLWARCZNY Łukasz

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Łukasz FOLWARCZNY

 *(Żuków?) †po 1644

Wójt Oldrzychowic.

19 IV 1636 r. wykupił wójtostwo w Oldrzychowicach, sprzedał je w 1644 r. [Zemský archiv v Opavě, Ústřední správa statků Knížecí komory těšínské, inv. č. 13, k. 3v–4].

Kartoteka SBKC: FOLWARCZNY Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan FOLWARCZNY

 *1863 †1951 (Kaczyce)

Właściciel dóbr w Kończycach Małych.

Opracowania

Mariusz Makowski, Zamki nad Piotrówką. Kończyce Małe i Zebrzydowice, Zebrzydowice – Cieszyn 2000, s. 18–19.

Kartoteka SBKC: DENEMARK Franciszek

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Franciszek DENEMARK

 *3 X 1848 (Końska) †?

Genealogia

Stolarz.

„Ogrodnik” w Końskiej. Członek Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Sprawozdanie z czynności Czytelni Ludowej w Cieszynie” 1868].

Kartoteka SBKC: DELORME Karol (Karl)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Karol (Karl) DELORME

 *? (Bielsko) †1870

Pastor.

Od 1830 r. studiował na Fakultecie Teologicznym w Wiedniu [Michael Taufrath, Kurze Nachrichten über die k.k. evangelisch-theologische Fakultät in Wien, wyd. 2, Wien 1871, s. 27].

Pastor w Hillersdorfie (Holčovice) [„Zwiastun Ewangeliczny”, nr 5 z 31 V 1870, s. 120].

Kartoteka SBKC: RYBKA Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł RYBKA

 *ok. 1815 †15 VIII 1896 (Trzycież)

Zagrodnik i wybielacz płótna w Trzycieżu. Wójt Trzycieża.

Członek Towarzystwa Jedwabniczego Śląska Austriackiego [„Jahresbericht des Österreichisch-Schlesischen Seidenbau-Vereines” 9, 1867, s. 45].

Opracowania

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 3, Kraków 2018, s. 277–279.

Kartoteka SBKC: REISS Łukasz

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Łukasz REISS

 *? †ok. 1587

Mieszczanin cieszyński, mistrz cechu piekarskiego. W 1565 r. kupił dom na cieszyńskim rynku, posiadał także słodownię

Opracowania

Wacław Gojniczek, Elity władzy w Cieszynie na przełomie XVI i XVII wieku, [w:] Samorządowość i elity władzy w Cieszynie na przestrzeni dziejów, red. Idzi Panic, Cieszyn 2002, s. 77.

Irena Kwaśny, Skąd ci Włosi? O renesansowej i nie tylko architekturze cieszyńskiego Rynku, Cieszyn 2023, s. 158.

Kartoteka SBKC: URYGA Michał

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Michał URYGA

 *24 IX 1868 (Jurków, Galicja) †25 VI 1931 (Pietwałd)

Genealogia

Sklepikarz, działacz społeczny. 

Wyemigrował z Galicji do Księstwa Cieszyńskiego. Zamieszkał w Pietwałdzie; w księgach metrykalnych jest określany jako sklepikarz. Był aktywnym członkiem Czytelni Polskiej w Pietwałdzie. W 1902 r. zorganizował składkę na szkołę polską w Michałkowicach. W 1904 r. nie przyjął wyboru do wydziału czytelni [„Głos Ludu Śląskiego”, nr 46 z 15 XI 1902, s. 3; nr 6 z 6 II 1904, s. 4].

Kartoteka SBKC: UHLIG Emil

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Emil UHLIG

 *16 IV 1848 (Frydek?) †1888 (Skoczów)

Genealogia 

Adwokat.

Uczył się w gimnazjum ewangelickim w Cieszynie, gdzie w 1866 zdał maturę z wyróżnieniem [„Programm des k. k. evangelischen Gymnasiums in Teschen” 1867, s. 34].

Wspomnienie pośmiertne

„Nowy Czas”, nr 24 z 16 XII 1888, s. 187.

Kartoteka SBKC: JUROSZEK Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan JUROSZEK

 *? (Istebna) †1914 (Istebna)

Rolnik, działacz społeczny.

Radny gminy Istebna, założyciel i długoletni prezes miejscowego Kółka Rolniczego. Założyciel i przewodniczący do śmierci kasy Raiffeisena w Istebnej. Należał do rady nadzorczej Polskiego Związku Spółek Rolniczych w Cieszynie.

Wspomnienie pośmiertne

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 63 z 7 VIII 1914, s. 6.

Kartoteka SBKC: GLAJCAR Andrzej

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Andrzej GLAJCAR

 *18 VII 1705 (Puńców) †5 IX 1756 (Puńców)

Wójt Puńcowa [Parafia rzymskokatolicka pw. św. Jerzego w Puńcowie, Metryki zgonów, t. 1, s. 79]. 

Kartoteka SBKC: GLAJCAR Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy GLAJCAR

 *26 II 1838 (Puńców) †22 I 1925 (Puńców)

Rolnik w Puńcowie, polski działacz społeczny i narodowy. Wójt Puńcowa.

Opracowania

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 3, Kraków 2018, s. 52–53.

Janusz Spyra, Pieniądz w służbie społeczeństwa. Towarzystwo Oszczędności i Zaliczek i inne polskie instytucje bankowości spółdzielczej na Śląsku Cieszyńskim. 150 lat Banku Spółdzielczego w Cieszynie 1873–2023, Cieszyn 2023, s. 194. 

Kartoteka SBKC: JAN

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

JAN

 *? †?

Wójt Baszki.

W 1551 r. („w poniedziałek po zesłaniu Ducha Świętego”) uzyskał od Wacława III Adama, ks. cieszyńskiego, przywilej, zwalniający z obciążeń wójtostwo razem z młynem. Zmarł lub sprzedał wójtostwo przed 1580 r., kiedy wójtem Baszki był Maciej (Matěj).

Opracowania

Miloslav Kroček, Fojti na frýdeckém panství, „Těšínsko” 45, 2002, 4, s. 2.

Jiří Tichánek, Jan. P. Štěpánek, Fojtství na Frýdecko-Místecku, Ostrava 2009, s. 11.

Kartoteka SBKC: KOŁDER Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan KOŁDER

 *? (Sibica?) †?

Wójt Sibicy.

W 1789 r. odkupił od Jana Zamarskiego wójtostwo w Sibicy. W 1802 r. sprzedał wójtostwo Andrzejowi Markowi [Zemský archiv v Opavě, Ústřední správa statků Knížecí komory těšínské, inv. č. 11442, sig. G 319, k. 3v, 5v].

Kartoteka SBKC: KONIECZNY Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł KONIECZNY

 *1845 (Pruchna) †20 X 1905 (Strumień)

Nauczyciel w Strumieniu.

Członek Towarzystwa Jedwabniczego Śląska Austriackiego [„Jahresbericht des Österreichisch-Schlesischen Seidenbau-Vereines” 14, 1872, s. 89].

Kartoteka SBKC: KOTAS Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan KOTAS

 *16 VIII 1879 (Rzeka) †8 II 1965

Notariusz, działacz społeczny i polityczny.

Uczył się w Cieszynie i w gimnazjum niemieckim w Bielsku. W 1902 r. zaczął studiować teologię ewangelicką w Wiedniu, później przeniósł się na prawo na Uniwersytecie Wiedeńskim, gdzie w 1907 r. uzyskał stopień doktora praw.

W 1915 r. powołany do armii austriackiej.

W 1939 r. po wkroczeniu armii sowieckiej do Lwowa został wywieziony na Sybir. Po 1942 r. pracował w Związku Patriotów Polskich: najpierw w Zarządzie Obwodowym w Dżambula, a od 1945 r. w Zarządzie Głównym w Moskwie.

W maju 1946 r. wrócił do Cieszyna. Pracował w Państwowym Biurze Notarialnym w Cieszynie do przejścia na emeryturę w 1958 r. 

Opracowania

Ludwik Brożek, Kotas Jan (1878–1954), nauczyciel, działacz społeczny, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 14, 1968–1969, s. 463–464.

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 152.

Janusz Łamacz, Prawdziwy dziadek. Wspomnienie o Janie Kotasie, „Kalendarz Beskidzki” 2017, s. 67.

Kartoteka SBKC: EISENBERG Karol

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Karol Antoni EISENBERG

*28 V 1849 (Jabłonków) †21 IV 1906 (Jabłonków)

Genealogia

Kupiec.

Założył popularny sklep w Jabłonkowie na rynku, w którym można było nabyć m.in. piece, okucia do drzwi i okien, narzędzia rolnicze i ślusarskie, naczynia i przybory kuchenne.

Po jego śmierć sklep prowadziła żona, Kornelia z Bilowickich. 

Opracowania

Antoni Szpyrc, Sklep Eisenbergowej w Jabłonkowie, „Kalendarz Śląski 1995”, s. 108.

Kartoteka SBKC: GORYCZKA Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł GORYCZKA

*? (Ustroń?) †?

Nauczyciel.

Od 1866 do 1907 r. pracował w szkole ewangelickiej w Oldrzychowicach [Karol Michejda, Kronika ewang. zboru augs. wyznania w Bystrzycy, Cieszyn 1911, s. 53]. 

Członek Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Sprawozdanie z czynności Czytelni Ludowej w Cieszynie” 1868].

Kartoteka SBKC: WOJNAR Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy WOJNAR

*19 II 1873 (Trzycież) †6 III 1929 (Wiedeń)

Inspektor kolei państwowych w Wiedniu.

Wspomnienie pośmiertne 

„Nasz Lud”, nr 12 z 16 III 1929, s. 5.

Kartoteka SBKC: GÓRNIOK Józef

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Józef GÓRNIOK

 *? †?

Wójt Lipowca.

Jako wójt Lipowca poświadczony w 1838 r. [Jan Górecki, Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Lipowcu na Śląsku Cieszyńskim. Studium historyczno-pastoralne, Lipowiec 2006, s. 27].

Kartoteka SBKC: GREIS Jakub

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jakub GREIS

 *1781 (Piotrowice) †11 VIII 1850

Ksiądz rzymskokatolicki. 

Od 1828 r. proboszcz w Jasienicy.

Opracowania

Alojzy Oleksik, 700-lecie Parafii Św. Jerzego w Jasienicy, Jasienica 1987, s. 4.

Alojzy Oleksik, Jasienickie sylwetki: ks. Jakub Greis, „Jasienica” 2005, nr 10, s. 6 (non vidi).

Kartoteka SBKC: FILASIEWICZ Faustyn

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Faustyn FILASIEWICZ

 *1808 †29 V 1887 (Frysztat)

Genealogia

Komisarz „straży skarbowej”. Pracował w Bielsku, Skoczowie i Cieszynie. Członek Czytelni Ludowej w Cieszynie. Na emeryturze został dyrektorem filii frysztackiej Towarzystwa Oszczędności i Zaliczek w Cieszynie.

Wspomnienie pośmiertne

„Przyjaciel Ludu”, nr 11 z 5 VI 1887, s. 88.

Kartoteka SBKC: JANECZKO Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan JANECZKO

 *? †1907

Siedlak w Rychwałdzie, wójt Rychwałdu.

„Jednym z wybitnych patriotów polskich w Rychwałdzie był Gabriel Janeczko. Ojciec Gabriela przybył na Śląsk Cieszyński z Galicji Wschodniej i osiedlił się w Rychwałdzie. Tam zos­tał wybrany burmistrzem. Jego syn Gabriel także był burmistrzem Rych­wałdu. Ja nie pamiętam ojca Gabriela, bowiem nie było mnie jeszcze wtedy na świecie, natomiast jego syna Gabriela znałam znakomicie. Właśnie jego ojciec miał jakieś powiązania z uczestnikami Powstania Styczniowego. Prawdopodobnie nawet był jednym z nich” [Stefania Majewska-Szmejowa, Wspomnienia z lat odległych (21), „Głos Ludu”, nr 33 z 19 III 2002, s. 4].

Wspomnienie pośmiertne

„Dziennik Cieszyński”, nr 156 z 12 VII 1907, s. 3.

Kartoteka SBKC: BOBOWSKI (JAKSA BOBOWSKI, JAXA BOBOWSKI) Józef

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Józef BOBOWSKI (JAKSA BOBOWSKI, JAXA BOBOWSKI)

 *7 IX 1861 †24 I 1921 (Cieszyn)

Starosta frysztacki i cieszyński.

„Zmarły był typem szlachcica galicyjskiego, nadającego się wybornie na maszynę biurokracyi austryackiej. Za czasów swego urzędowania we Frysztacie wsławił się jako pogromca socyalistów polskich i zmobilizował przeciwko ludowi roboczemu [tj. robotniczemu] całą burżuazyę antypolską. Ludność śląska pamięta jego działalność podczas i przed spisem ludności w roku 1910, tudzież jego wrogie stanowisko wobec szkolnictwa ludowego w powiecie” („Robotnik Śląski”).

Wspomnienia pośmiertne

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 8 z 28 I 1921, s. 3. 

„Robotnik Śląski”, nr 22 z 28 I 1921, s. 4.

Kartoteka SBKC: JANECZKO Gabriel

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Gabriel JANECZKO

 *6 II 1865 (Rychwałd) †I 1939

Rolnik w Rychwałdzie, polski działacz społeczny i narodowy. Wójt Rychwałdu.

Opracowania

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 3, Kraków 2018, s. 109–111.

Kartoteka SBKC: CHOMA Ludwik

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Ludwik CHOMA

 *1863 †31 XII 1916 (Skoczów)

Maszynista, działacz społeczny.

Był maszynistą w Krakowie. Później osiadł w Skoczowie, gdzie działał w miejscowej Czytelni Katolickiej.

Pochowany w Skoczowie, zgodnie z życzeniem włożono mu do trumny grudki ziemi krakowskiej.

Wspomnienie pośmiertne

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 2 z 5 I 1917, s. 4.

Kartoteka SBKC: FIKSEK Franciszek

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Franciszek FIKSEK

 *? †?

Nauczyciel.

W 1790 r. był nauczycielem w szkole w Skoczowie w 1790 r. [Jan Wantuła, Zarys dziejów skoczowskich szkół do 1918 roku, [w:] Dzieje Skoczowa od zarania do współczesności, wyd. 2, Skoczów 1993, s. 89].

Kartoteka SBKC: ZAMARSKI Michał

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Michał ZAMARSKI

 *[chrzest 20 IV 1712] (Sibica) †po 1753

Genealogia

Wójt Sibicy.

Wychowany w rodzinie luterańskiej, przeszedł na katolicyzm [Książnica Cieszyńska w Cieszynie, sygn. SZ DD V 41].

W 1744 r. odkupił od ojca, Andrzeja Zamarskiego, wójtostwo w Sibicy, a w 1750 r. wpisał transakcję do ksiąg gruntowych [Zemský archiv v Opavě, Ústřední správa statků Knížecí komory těšínské, inv. č. 11442, sig. G 319, k. 3–3v].

Kartoteka SBKC: BRANNY Alojzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Alojzy BRANNY

 *8 I 1883 (Sibica) †8 IX 1941 

Rolnik, działacz społeczny. Wójt Sibicy, później wójt Żukowa Górnego.

Opracowania

Michael Morys-Twarowski, Branni z Sibicy koło Cieszyna – dzieje chłopskiego rodu od XVIII do początku XX wieku, „Rocznik Muzeum «Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie»” 5, 2017, s. 78–83.

Kartoteka SBKC: ZIENTEK Andrzej

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Andrzej ZIENTEK

 *1883 (Śmiłowice) †2 IX 1925 (Śmiłowice)

Nauczyciel.

Pod koniec 1918 r. jako reprezentant połączonych polskich stronnictw został członkiem wydziału gminnego Karwiny [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 3 z 10 I 1919, s. 3].

Wspomnienie pośmiertne

„Ewangelik” (Czeski Cieszyn), nr 37 z 12 IX 1925, s. 7.

Kartoteka SBKC: WAWRZYCZNY Wawrzyniec

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Wawrzyniec WAWRZYCZNY

 *7 VIII 1789 (Laryszka, Górny Śląsk) †?

Ksiądz rzymskokatolicki. Wyświęcony w 1815 r. [Stanisław Jujeczka, Henryk Gerlic, Katalog duchowieństwa diecezjalnego i zakonnego pochodzącego z diecezji wrocławskiej lecz święconego poza diecezją XVI–XIX w., Wrocław 2024, s. 441].

Wikary we Frysztacie. Przez cztery lata uczył dzieci w miejscowościach najbardziej oddalonych od szkoły „celem udowodnienia zacofanym rodzicom jak wielką wartość posiada nauka” [Józef Londzin, Stan szkół ludowych w Księstwie Cieszyńskiem na początku XIX stulecia, Lwów – Warszawa – Cieszyn 1902, s. 34].

Kartoteka SBKC: SOBECKI Leopold

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Leopold SOBECKI

 *1819 †8 VI 1889 (Racimów)

Ksiądz rzymskokatolicki, proboszcz w Racimowie.

W latach 1858–1869 był lokalistą w Końskiej. Wszedł w skład zawiązanego w 1864 r. komitetu budowy (nowej) szkoły katolickiej w Końskiej [Kazimierz Jaworski, 220 lat szkolnictwa w Końskiej = 220 let školství v Konské, Trzyniec 2011, s. 23].

Wspomnienie pośmiertne

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 24 z 15 VI 1889, s. 243.

Kartoteka SBKC: SOHLICH Johann Wilhelm

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Johann Wilhelm SOHLICH

 *18 IV 1846 (Bielsko) †?

Pastor.

Od 1866 r. studiował na Fakultecie Teologicznym w Wiedniu. Pastor w Hillersdorf (Holčovice) [Michael Taufrath, Kurze Nachrichten über die k.k. evangelisch-theologische Fakultät in Wien, wyd. 2, Wien 1871, s. 46 – tam jako Wilhelm Sohlich].

Kartoteka SBKC: CICHY Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam CICHY

 *29 IV 1834 (Bobrek) †23 XII 1913

Genealogia

Nauczyciel, działacz społeczny. Wójt Ligotki Kameralnej.

Opracowania

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 3, Cieszyn 1998, s. 49.

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 2, Kraków 2018, s. 204–206.

Kartoteka SBKC: ZAMARSKI Andrzej

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Andrzej ZAMARSKI

 *? †19 I 1756 (Sibica)

Wójt Sibicy.

W 1715 r. odkupił od Pawła Kołdra wójtostwo w Sibicy. W 1744 r. sprzedał wójtostwo synowi, Michałowi, co wpisano do księgi gruntowej w 1750 r. [Zemský archiv v Opavě,Ústřední správa statků Knížecí komory těšínské, inv. č. 11442, sig. G 319, k. 2–3].

Według metryki zgonu żył 101 lat [Parafia rzymskokatolicka pw. św. Marii Magdalen w Cieszynie, Metryki zgonów, t. 3, s. 670].

Kartoteka SBKC: ZAMARSKI Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan ZAMARSKI

 *? (Sibica) †?

Wójt Sibicy.

Po przedwczesnej śmierci ojca, Michała Zamarskiego, przejął wójtostwo w Sibicy. W 1789 r. sprzedał wójtostwo Janowi Kołdrowi [Zemský archiv v Opavě, Ústřední správa statků Knížecí komory těšínské, inv. č. 11442, sig. G 319, k. 3v].

Kartoteka SBKC: WANTUŁA Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan WANTUŁA

 *20 IX 1877 (Ustroń) †20 VII 1953 (Ustroń)

Hutnik, publicysta, historyk, działacz społeczny.

Kandydat połączonych polskich stronnictw w wyborach do Sejmu RP, zaplanowanych na 26 I 1919 r. [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 5 z 17 I 1919, s. 1].

Opracowania

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 258–259.

Kartoteka SBKC: WANIOŁKA Józef

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Józef WANIOŁKA

 *1818 (Rudzica) †21 VII 1909 (Frelichów)

Chałupnik/zagrodnik we Frelichowie. Wójt Frelichowa.

Opracowania

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 1, Kraków 2018, s. 361–363.

Kartoteka SBKC: WEISSMANN Dominik

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Dominik WEISSMANN

 *1864 †2 I 1919 (Herzmanice)

Ksiądz rzymskokatolicki.

Proboszcz w Herzmanicach koło Ostrawy. 2 I 1919 r. o godzinie 17:30 został na probostwie zaatakowany przez czterech bandytów, którzy „tępem narzędziem podziruowali mu i połamali czaszkę, a następnie przecięli nożem gardło” („Gwiazdka Cieszyńska”).

Wspomnienie pośmiertne

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 2 z 7 I 1919, s. 3.

Kartoteka SBKC: WAŁACH Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam WAŁACH

 *24 XII 1838 †28 III 1903 (Cieszyn)

Nauczyciel. Kierownik szkoły ewangelickiej w Cieszynie.

Nauczyciel w Suchej Średniej. W 1861 r. został członkiem Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 52 z 28 XII 1861, s. 354]. 

Zapewne ten sam: Adam Wałach, nauczyciel w Cieszynie. W 1870 r. był jednym z założycieli Zakładu Pensyjnego dla Wdów i Sierot Ewangelickich Nauczycieli Szkół Ludowych na Śląsku Austriackim [Statuten des Witwen- und Waisen-Pensions-Institutes der evangelischen Volksschullehrer in österreichisch Schlesien / Ustawa Zakładu pensyjnego dla wdów i sierot ewangielickich nauczycieli szkół ludowych na Ślązku austryackim, Teschen 1871, s. 19]. 

Wspomnienia pośmiertne

„Przyjaciel Ludu”, nr 7 z 5 IV 1903, s. 53–54.

Kartoteka SBKC: WOJNAR Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam WOJNAR

 *? †?

Rolnik w Puńcowie.

Od 1861 r. należał do Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 52 z 28 XII 1861, s. 354].

Kartoteka SBKC: WASZUT Ludwik

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Ludwik WASZUT

 *21 VIII 1874 (Frydek) †29 XII 1942 (Mnisztwo)

Chałupnik w Mnisztwie. Wójt Mnisztwa.

Gospodzki w Mnisztwie [Józef Matysiak, «Pod Śliwką», „Głos Ziemi Cieszyńskiej”, nr 4 z 24–30 I 1986, s. 8].

Opracowania

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 2, Kraków 2018, s. 328.

Kartoteka SBKC: ŚCISKAŁA Dominik

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Dominik ŚCISKAŁA

 *10 VII 1887 (Końska) †4 V 1945 (Radom)

Genealogia

Ksiądz rzymskokatolicki, działacz społeczny, publicysta.

Opracowania

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 247.

Michael Morys-Twarowski, Ściskała Dominik Ludwik (1887–1945), ksiądz rzymskokatolicki, działacz społeczny, publicysta, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 50, Warszawa – Kraków 2015, s. 480–482.  

Kazimierz Jaworski, Sylwetki ludzi związanych z Końską = Osobnosti v historii Konské, Czeski Cieszyn = Český Těšín 2021, s. 56–57.

Kartoteka SBKC: BUZEK Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy Jan BUZEK

 *27 III 1874 (Cieszyn) †9 II 1939 (Węgierska Górka)

Genealogia

Inżynier metalurgii, profesor Akademii Górniczej w Krakowie.

Wspomnienie pośmiertne

„Ewangelicki Poseł Cieszyński”, nr 8 z 18 II 1939, s. 5–6. 

Opracowania

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 55–56 [błędne miejsce ur.: Końska].

Kazimierz Jaworski, Sylwetki ludzi związanych z Końską = Osobnosti v historii Konské, Czeski Cieszyn = Český Těšín 2021, s. 33–34.

Kartoteka SBKC: BUZEK Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan Jerzy BUZEK

 *27 III 1874 (Cieszyn) †24 XI 1940 (niemiecki obóz koncentracyjny Dachau)

Genealogia

Lekarz, polski działacz społeczny i narodowy, poseł do Zgromadzenia Narodowego w Pradze.

Opracowania

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 53–54.

Kazimierz Jaworski, Sylwetki ludzi związanych z Końską = Osobnosti v historii Konské, Czeski Cieszyn = Český Těšín 2021, s. 33.

Kartoteka SBKC: BUZEK Karol

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Karol BUZEK

 *38 IX 1880 (Końska) †9 I 1953

Genealogia

Rolnik w Końskiej, działacz społeczny.

Opracowania

Kazimierz Jaworski, Karol Buzek z Końskiej, „Kalendarz Śląski” 2010, s. 196–201.

Kazimierz Jaworski, Sylwetki ludzi związanych z Końską = Osobnosti v historii Konské, Czeski Cieszyn = Český Těšín 2021, s. 35.

Kartoteka SBKC: STANICZEK Leopold

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Leopold STANICZEK

 *31 VII 1894 (Łazy) †3 I 1941

Nauczyciel, polski działacz społeczny i narodowy.

Pracował w Porębie; w 1916 r. jako kadet w 32 Pułku Obrony Krajowej „odznaczony został za dzielne zachowanie się wobec wroga srebrnym medalem waleczności II. klasy” [„Nowy Czas”, nr 45 z 5 XI 1916, s. 358].

Więzień niemieckich obozów koncentracyjnych Dachau i Mauthausen-Gusen.

Opracowania

Jerzy Klistała, Martyrologium mieszkańców Zaolzia w latach 1939–1945. Słownik biograficzny, t. 3, Bielsko-Biała 2014, s. 215–216.

Kartoteka SBKC: LEHMANN Rudolf

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Rudolf LEHMANN

 *? †1912 albo 1913

Nauczyciel.

Od 1882 do 1907 r. nauczyciel w Bukowcu [Józef Franek, Z przeszłości szkoły w Bukowcu, „Nasz Kraj”, nr 30 z 27 VII 1934, s. 1].

W 1886 r. został członkiem Towarzystwa Rolniczego Księstwa Cieszyńskiego [„Rolnik Śląski”, nr 15 z 1 VIII 1886, s. 58].

Kartoteka SBKC: SUCHANEK Franciszek

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Franciszek SUCHANEK

*5 IX 1883 (Bobrek) †VII 1907 (Stonawa)

Genealogia

Nauczyciel. 

W listopadzie 1906 r. zdał egzamin kwalifikacyjny przed c. k. komisją egzaminacyjną w Cieszynie i uzyskał patent na nauczyciela w szkołach polskich i niemieckich [„Dziennik Cieszyński”, nr 261 z 14 XI 1906, s. 3].

Pracował w Stonawie na Górzanach [Schlesischer Schul- und Lehrer-Schemastismus, Jägerndorf 1906, s. 52–53]. 

„Należał do nauczycieli, stojących na gruncie narodowym” („Głos Ludu Śląskiego”).

22 VII 1907 r. przyjechał do domu w Stonawie i zamknął się na w swoim pokoju; „Ponieważ się nie pokazywał, sądzili wszyscy, że z domu znowu wyjechał. W sobotę [27 VII 1907 r.] zajrzano do zamku i zauważono klucz z drugiej strony tkwiący w zamku. Gdy wyłamano drzwi, przedstawił się straszny widok. Na łóżku leżał trup Suchanka w zupełnym już rozkładzie. Widocznie śmierć zaskoczyła go niespodziewanie” („Gwiazdka Cieszyńska”); „Zagadkowy ten wypadek wywołał we wsi i okolicy całej wielką sensacyę” („Dziennik Cieszyński”).

Wspomnienia pośmiertne 

„Dziennik Cieszyński”, nr 171 z 30 VII 1907, s. 4.

„Głos Ludu Śląskiego”, nr 31 z 3 VIII 1907, s. 5.

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 61 z 31 VII 1907, s. 308.

Kartoteka SBKC: OHRENSTEIN Stanisław

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Stanisław OHRENSTEIN

*1848(?) †1 I 1913

Dysponent firmy Kutzer i Spółka w Cieszynie. Należał do Czytelni Ludowej w Cieszynie, „ze szczególnym zapałem pracował w teatrze amatorskim” („Poseł Ewangelicki”).

Wspomnienie pośmiertne

„Poseł Ewangelicki”, nr 2 z 11 I 1913, s. 5.

Kartoteka SBKC: PŁACZEK Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł PŁACZEK

*? †20 XI 1931 (Bukowiec)

Zagrodnik w Bukowcu nr 80, działacz społeczny.

W 1912 r. wybrany radnym Bukowca [„Poseł Ewangelicki”, nr 1 z 4 I 1913, s. 5].

Wspomnienia pośmiertne

„Nasz Kraj”, nr 76 z 4 XII 1931, s. 2–3.

„Poradnik Spółdzielczy”, nr 12 z 1 XII 1931, s. 48. 

„Prawo Ludu”, nr 49 z 3 XII 1931, s. 6.

Kartoteka SBKC: FINK Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan FINK

*? †?

Rymarz w Cieszynie.

Członek Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Sprawozdanie z czynności Czytelni Ludowej w Cieszynie” 1868].

Honorowany członek Towarzystwa Strzeleckiego w Cieszynie (1883) [Książnica Cieszyńska w Cieszynie, Archiwum Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego 015.212].

Kartoteka SBKC: KLIMOSZ Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł KLIMOSZ

*1879 (Ropica) †9 XII 1953 (Toruń)

Nauczyciel, działacz społeczny.

Od 1908 do 1910 r. nauczyciel w Końskiej [Kazimierz Jaworski, 220 lat szkolnictwa w Końskiej = 220 let školství v Konské, Trzyniec 2011, s. 39].

Opracowania

Józef Chlebowczyk, Klimosz Paweł (1879–1953), nauczyciel, działacz narodowy, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 12, 1966–1967, s. 629.

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 143–144.

Kartoteka SBKC: KISZA Wiktor

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Wiktor KISZA

*23 I 1880 (Cieszyn) †27 X 1954 (Cieszyn)

Nauczyciel, działacz ruchu muzycznego, zbieracz pieśni ludowych.

Uczył w Nawsiu, Cierlicku, Stonawie, Karwinie, Michałkowskich, od 1908 do 1921 r. w Końskiej [Kazimierz Jaworski, 220 lat szkolnictwa w Końskiej = 220 let školství v Konské, Trzyniec 2011, s. 39].

Opracowania 

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 143.

Kartoteka SBKC: MACURA Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan MACURA

*9 IV 1853 (Końska) †9 II 1915 (Drogomyśl)

Nauczyciel w Drogomyślu, sekretarz gminy.

„Jan Macura jest jedną z tych postaci nauczycielstwa naszego, która cieszy się zarówno sympatyami swych kolegów jak i dzięki swej uprzejmości i prawemu charakterowi wziętością u miejscowej ludności” [„Ślązak”, nr 17 z 26 IV 1913, s. 6].

„Nie należał do obozu nauczycielstwa narodowo uświadomionego” („Miesięcznik Pedagogiczny”). 

„Zmarły był we wszystkich kołach ludności lubianą i szanowaną osobistością” („Nowy Czas”).

Wspomnienie pośmiertne

„Miesięcznik Pedagogiczny” 1915, nr 1–4, s. 26.

„Nowy Czas”, nr 9 z 28 II 1915, s. 71.

Kartoteka SBKC: RASZKA Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam RASZKA

 *1787(?) †9 X 1837 (Łyżbice)

Wójt Łyżbic, mistrz saletrarski [Zemský archiv v Opavě, Matriky, Ja IX 22, k. 117v].

Kartoteka SKBC: BEHSCHNITT Albert

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Albert BEHSCHNITT

 *1818 †27 X 1910 (Ullersdorf / Ołdrzychowice Kłodzkie)

Nauczyciel. Dyrektor szkoły ludowej w Cieszynie na Wyższej Bramie.

„Jak się dowiadujemy, tymczasowy nauczyciel IV. klasy głównej szkoły ewang. w Cieszynie pan Behschnitt, z Prus powołany i od roku już urzędujący, nie uzyskał potwierdzenia od ministerstwa stanu, a to z tej przyczyny, iż p. B. nie zna języka polskiego, a szkoła ta składa się zgoła z polskich dzieci” [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 41 z 14 X 1865, s. 328].

Wspomnienie pośmiertne

„Ślązak”, nr 46 z 12 XI 1910, s. 5.

Kartoteka SBKC: CIENCIAŁA Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam CIENCIAŁA

 *16 V 1831 (Wielopole) †20 XI 1898 (Wielopole)

Genealogia

Właściciel gruntu w Wielopolu. Wójt Wielopola.

Opracowania

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 3, Kraków 2018, s. 320–321.

Kartoteka SBKC: HORAK Józef (Josef)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Józef (Josef) HORAK

 *? (Świadnów, Morawy) †26 XI 1893

Nauczyciel.

Nauczyciel w Grodziszczu od 1847 do 1852 r. [Józef Topiarz, Szkolnictwo w Grodziszczu, „Nasz Kraj”, nr 3 z 20 I 1933, s. 3], później w Suchej Średniej i Niemieckiej Lutyni.

Należał do Towarzystwa Jedwabniczego Śląska Austriackiego [„Jahresbericht des Österreichisch-Schlesischen Seidenbau-Vereines” 14, 1872, s. 70].

Wspomnienie pośmiertne 

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 50 z 16 XII 1893, s. 502.

Kartoteka SBKC: KAUDER August

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

August KAUDER

 *? (Bielsko) †29 XI 1880

Pastor.

Od 1849 r. studiował na Fakultecie Teologicznym w Wiedniu [Michael Taufrath, Kurze Nachrichten über die k.k. evangelisch-theologische Fakultät in Wien, wyd. 2, Wien 1871, s. 34].

Pastor w Görkau (obecnie Jirkov) od 1860 r. [Rudolf Pensler, Geschichte der Stadt Görkau und ihrer Umgebung, „Erzgebirgs-Zeitung” 1910, z. 3, s. 53].

Kartoteka SBKC: KADŁUBEK Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł KADŁUBEK

 *? †?

Rolnik w Grodziszczu.

Należał do Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Sprawozdanie z czynności Czytelni Ludowej w Cieszynie” 1868].

Członek wydziału gminnego Grodziszcza (w 1880 r.) [Władysław Milerski, Wędrówki nazewnicze (6). Grodziszcz, „Zwrot” 1991 nr 6, s. 52].

Kartoteka SBKC: HELM Eugeniusz (Eugen)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Eugeniusz (Eugen) HELM

 *1 I 1845 (Godów) †?

Arcyksiążęcy zarządca we Frydku

W 1880 r. został członkiem Czytelni Niemieckiej w Cieszynie (Deutscher Lese- und Geselligkeits-Verein in Teschen) [Adolf Hohenegger, Denkschrift aus Anlass des 50-jährigen Bestehens des Vereines [Deutscher Lese- und Geselligkeits-Verein in Teschen], Teschen 1907, s. 25].

Był odznaczony austriackim Złotym Krzyżem Zasługi z Koroną (1908) [„Dziennik Cieszyński”, nr 279 z 3 XII 1908, s. 2; „Gwiazdka Cieszyńska”, nr 97 z 2 XII 1908, s. 480].

Kartoteka SBKC: HANZEL Józef

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Józef HANZEL

 *? †?

Działacz społeczny.

29 XII 1918 r. został wybrany w czwartej kurii, utworzonej na polecenie Rady Narodowej Księstwa Cieszyńskiego, członkiem wydziału gminnego Karwiny [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 3 z 10 I 1919, s. 3].

W 1923 r. wybrany zastępcą prezesa Związku Śląskich Katolików [„Kalendarz Związku Śląskich Katolików”, s. 100].

Studenci z Księstwa Cieszyńskiego na Uniwersytecie w Jenie 1723–1764

Die Matrikel der Universität Jena, Band III (1723 bis 1764). Bearbeitet von Otto Köhler. Mit einer Einleitung von Heinz Wießner, München–New York–Paris 1992.

Książka dostępna online.

Skróty:

• S – Sommersemester
• W – Wintersemester 

Nazwiska

[BARTELMUS] Bartelmus T. S1755. 210
Traugott Bartlemus, Bilicens. Siles.; Dep. 26.5.1755

[BARTELMUS] Barthelmus S. S1746. 266
Siegmund Barthelmus, Silesio-Bilicens.; Dep. 13.5.1746

[BOCKSHAMMER] Bockshammer J. Ch. S1752. 124
Jo. Christianus Bockshammer, Teschena-Siles.; Dep. 25.4.1752

[BUJAK] Bujack J. S1752. 168
Jo. Bujack, Teschinio-Silesiius; Dep. 1.5.1752

[BUZEK] Busek G. S1746. 265
Georg Busek, Silesio-Teschninensis; Dep. 13.5.1746

[CYMOREK] Cimorck J. S1746. 267
Jo. Cimorck (Johannes Cimorkius), Silesio-Teschinensis; Dep. 13.5.1746

[FABRI] Fabri J.E. S1738. 204
Joh. Ehrgott Fabri, Teschinio-Sil. grat

[HEINRICI] Heinrici
Carolus Frider. Heinrici, Teschinio-Siles.; Dep. 7.5.1748
Ernestus Theophilus Heinrici, Teschinio-Silesius; Dep. 27.4.1744

[HUMBORG] Humborgckius J.B. S1740. 45
Jo. Bernhard Humborckius, Bilicensis Silesius

[KISZA] Kischa P. S1746. 329
Paulus Kischa, Teschniniens. Sil.; Dep. 30.06.1746

[KLOCH] Kloch Ch.J. W1737.16
Christophorus Josephus Kloch, Theschinio-Silesius

[KÖPEN] Köpen H.Th. S1752. 125
Heinr. Theophilus Kopen, Teschena-Siles.; Dep. 25.4.1752

[LAGE] Lage J.L. S1739. 309
Joh. Ludovicus Lage, Teschnio-Silesius

[LANGER] Langer
Carolus Heinricus Langer, Bilitz-Silesius [S1729. 74]
Traugothius Langer, Bielizio-Silesius [W1733. 266]

[MACHER] Macher
Jo. Gottlob Benjmanin Macher, Tessina-Siles.; Dep. 18.10.1749 [W1749. 145]

[MARKLOWSKI]

Amadeus Rudolphus Marcklowsky, L.B. de Perstein, Tesch. Silesius [S1735. 361]
Gottlob Henric de Marcklovsky, Teschena Siles.; Dep. 17.6.1754 [S1754. 267]
Sylvius Marcklowsky, L.B. de Bernstein, Silesius; Dep. 6.10.1744: a Marklowsky, [nur] Eques Silesius Teschiniensis
Marcklowsky de Bernstein [W1744. 51]

[MAROSZ] Marosch
Adam Marosch, Teschninii Silesius [S1735. 266]

[NIGRINI] Nigrini
Jo. Maximilianus Nigrini, Teschino-Silesius [W1737. 217]

[RUSECKI] Russetzky
Carolus Russetzky. Teschinio-Sil.; Dep. 27.4.1744 [S1744. 171]

[RYMULTOWSKI] Rymultowsky
Georgius Wilhelmus de Rymultowsky, Teschniniens. Silesius [W1744. 54] 

[SCMIDT] Schmidt (do sprawdzenia który)

[SCHUBERT] Schubert
Tobias Schubert, Bilitzio-Silesius [S1729. 230]

[SCHÜSSLORTS] Schüsslorts
Theophilus Sigismund. Schusslorts, Bilicens. Siles. [W1739. 119]

[WEISS] Weiss (do sprawdzenia który)

Lwowski - genealogia

Materiały do genealogii rodziny Lwowskich:

Adam Lwowski, żona Anna Maria, szlachta, katolicy z Iskrzyczyna, córka Anna Maria chrzest 2 V 1732; rodzice chrzestni: młodszy Franciszek Józef Larisch ("Larysch") i Anna Bogumiła ("Gottlieba") "Halamiana" - oboje szlachta (PMD, Metryki chrztów, t. 1).

Klajmon - genealogia

Materiały do genealogii rodziny Klajmonów:

Jan Klajmon, chałupnik w Bażanowicach, żona Zuzanna z domu Kozieł, syn Adam ur. 27 IX 1878 (Biblioteka i Archiwum im. B.R. Tschammera w Cieszynie, Metryki chrztów, t. 11).

Bulowski - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. BULOWSKI Józef (1849–1932)
   
2. BULOWSKI Maciej (Matthias) (1805–1870)

Buchcik - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1.  BUCHCIK Jan (1818?–1904)

Bończak - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1.  BOŃCZAK Franciszek (Francis) (1881–1967)

Bernd - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1.  BERND (z domu JANKO) Anna (1850–1922) 

Bartha - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1.  BARTHA Franciszek (Franz) (1852–po 1932)

Barta - genealogia

Kartoteka Słownika biograficznego Księstwa Cieszyńskiego

1. BARTA Erwin (1882–1964)

Wójtowie Wielopola

Wójtowie Wielopola / Mayors of Wielopole

Jan Sabela 1727 [Biblioteka i Archiwum im. B.R. Tschammera w Cieszynie, Metryki chrztów, t. 1, s. 299].

Adam Jadamik przed 1756 [Biblioteka i Archiwum im. B.R. Tschammera w Cieszynie, Metryki ślubów, t. 1, s. 495].

Adam Sabela 1757 [Zemský archiv v Opavě, Knížecí komora těšínská, inv. č. 19, k. 4], 1760 [Zemský archiv v Opavě, Knížecí komora těšínská , inv. č. 19, k. 4].

Jan Biedrawa 1768 [Zemský archiv v Opavě, Knížecí komora těšínská, inv. č. 19, k. 4], 1781 [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Fr VIII 3, k. 24], 1782 [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Fr VIII 1, k. 46], 1785 [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sig. Ja VI 5, k. 1], 1788 [Zemský archiv v Opavě, Josefský katastr, inv. č. 877, sig. II/176].

Adam Bojda 1808 [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sig. Fr VIII 5, k. 300v]

Jan Bojda 1808 [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sig. Fr VIII 5, k. 300v], 1820 [Zemský archiv v Opavě, Matrika výnosu pozemků, inv. č. 433, sig. 176(414)], 1824 [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sig. Fr VIII 3, k. 183v].

[nie ma] „Schematismus des Kronlandes Schlesien” (Troppau) 1851.

(Wielopola w granicach gminy Trzycież do 1874)

Adam Cienciała 1872–1879 [M. Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918, t. 3, Kraków 2018, s. 320–321].

Jan Cienciała 1879–1897 [M. Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918, t. 3, Kraków 2018, s. 321–322].

Paweł Mrowiec 1897–1918/1919 [M. Morys-Twarowski, Wójtowie na Śląsku Cieszyńskim 1864–1918, t. 3, Kraków 2018, s. 322–323].

Kartoteka SBKC: CIENCIAŁA Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy CIENCIAŁA

 *14 IV 1834 (Mistrzowice) †5 IV 1913 (Mistrzowice)

Genealogia

Rolnik w Mistrzowicach, polski działacz społeczny i narodowy. Poseł do Sejmu Krajowego w Opawie i Rady Państwa w Wiedniu.

Opracowania

Wincenty Ogrodziński, Cienciała Jerzy (1834–1913), rolnik, działacz narodowy, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 4, 1938, s. 49–50.

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 70–71. 

Janusz Gruchała, Cienciała, Jerzy, [w:] Biografický slovník Slezska a severní Moravy, z. 4, 1995, s. 26–27 [błędna data ur.: 4 IV 1834].

Michael Morys-Twarowski, Wójtowie na Ślasku Cieszyńskim 1864–1918. Studium prozopograficzne, t. 2, Kraków 2018, s. 310–313.

Kartoteka SBKC: HUSSAK Karol (Carl)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Karol (Carl) HUSSAK

 *1837 (Mistek) †8 III 1893 (Cieszyn)

Nauczyciel, kompozytor.

Autor Chronik des Männer-Gesang-Vereins in Teschen (Teschen 1873).

Opracowania

Peter Andraschke, Hussak Carl, [w:] Ostschlesische Porträts, red. Karl Walter Neumann, t. 2, Berlin 1996, s. 231–232.

Kartoteka SBKC: HECZKO Bogusław

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Bogusław HECZKO

 *29 VI 1876 (Piosek) †25 XII 1926 (Cieszyn)

Nauczyciel, polski działacz narodowy, społeczny i oświatowy.

W 1913 r. wybrany prezesem Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego [„Poseł Ewangelicki”, nr 9 z 1 III 1913, s. 6].

Opracowania

Franciszek Szymiczek, Heczko Bogusław (1876–1926), nauczyciel, urzędnik oświatowy, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 9, 1960–1961, s. 332.  

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 122.

Kartoteka SBKC: HELLER Adolf

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adolf HELLER

 *? †?

Kupiec we Frydku.

Należał do Towarzystwa Jedwabniczego Śląska Austriackiego [„Jahresbericht des Österreichisch-Schlesischen Seidenbau-Vereines” 14, 1872, s. 72].

Kartoteka SBKC: WAŁACH Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy WAŁACH

 *28 VI 1793 (Ligotka Kameralna) †9 I 1874 (Ligotka Kameralna)

Genealogia

Wójt Ligotki Kameralnej.

Opracowania

Bedřich Havlíček, Pohled do dějin zaniklého fojství v Komorní Lhotce čp. 51. Kapitola z minulosti obce, „Těšínsko” 23, 1980, 4, s. 25.

Kartoteka SBKC: HECZKO Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy HECZKO

 *14 V 1825 (Łyżbice) †11 V 1907 (Ligotka Kameralna)

Genealogia

Pastor w Ligotce Kameralnej, autor śpiewnika.

26 kwietnia 1900 r. otrzymał Złoty Krzyż Zasługi z koroną [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 23 z 9 VI 1900, s. 271].

W literaturze błędnie jako Jerzy Bogusław Heczko; prawdopodobnie po raz pierwszy z dwojgiem występuje w artykule z 1930 r. [„Zaranie Śląskie” 1930, 3, s. 116].

Opracowania

Andrzej Buzek, Heczko Jerzy Bogusław (1825–1907), pastor, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 9, 1960–1961, s. 333.

Herbert Patzelt, Heczko Georg, [w:] Ostschlesische Porträts, red. Karl Walter Neumann, t. 2, Berlin 1996, s. 172–173.

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 122–123.

Władysław Sosna, Drugi po Jerzym Trzanowskim, „Kalendarz Cieszyński” 2000, s. 213–218. 

Janina Unicka, Ks. Jerzy Bogusław Heczko (1825–1907), „Kalendarz Śląski” 2007, s. 215–218.

Dietmar Neß, Schlesisches Pfarrerbuch, t. 5, Leipzig 2015, s. 438.

Kartoteka SBKC: MACOSZEK Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy MACOSZEK

 *? †?

Rolnik w Milikowie. Należał do Związku Śląskich Katolików [„Sprawozdanie Związku Śląskich Katolików” 1885].

Kartoteka SBKC: BRÉE (z domu BURSTEIN) Malvine (Malwine)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Malvine (Malwine) (z domu BURSTEIN) BRÉE

 *14 III 1851 (Jabłonków) †3 II 1937 (Wiedeń)

Pianistka, nauczycielka muzyki w Wiedniu.

Wspomnienia pośmiertne

„Der Wiener Tag”, nr z 5 II 1937, s. 8.

„New York Times”, nr z 21 II 1937.

Opracowania 

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 3, Cieszyn 1998, s. 37.

Freia Hoffmann, Brée, Bree, Malwine, Malvine, Malvina, geb. Burstein, [w:] Europäische Instrumentalistinnen des 18. und 19. Jahrhunderts, 2015 (Sophie Drinker Institut) [dostęp 8 VII 2026].

Kartoteka SBKC: BOCEK Paweł

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Paweł BOCEK

 *27 X 1887 (Milików) †18 XII 1948 (Cieszyn)

Genealogia

Nauczyciel, polski działacz społeczny i narodowy, filolog klasyczny. 

W 1910 r. wybrany prezesem „Znicza” [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 77 z 24 IX 1910, s. 3].

Opracowania 

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 1, Cieszyn 1993, s. 40. 

Wacław Korzeniowski, Paweł Bocek i pszczyński epizod „Zarania Śląskiego”, [w:] Przemiany kulturowo-oświatowe i społeczne na pograniczu. Studia, materiały i szkice – w 100-lecie „Zarania Śląskiego”, red. Wiesława Korzeniowska, Urszula Szuścik, Andrzej Murzyn, Katowice 2010, s. 218–223.

Kartoteka SBKC: HERMANN Henryk (Heinrich)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Henryk (Heinrich) HERMANN

 *23 II 1831 (Bielsko) †4 IV 1911 (Nasswald [Naßwald])

Pastor, nauczyciel.

Od 1854 r. studiował na Fakultecie Teologicznym w Wiedniu. Pastor w Stadle [Michael Taufrath, Kurze Nachrichten über die k.k. evangelisch-theologische Fakultät in Wien, wyd. 2, Wien 1871, s. 31].

Później pastor w Nasswald (Naßwald).

Wspomnienia pośmiertne

„Nowy Czas”, nr 20 z 14 V 1911, s. 164.

Kartoteka SBKC: ZACHL Teodor (Theodor)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Teodor (Theodor) ZACHL

 *5 X 1861 (Skoczów) †13 III 1918 (Cieszyn)

Nauczyciel, profesor gimnazjalny m.in. w Baden koło Wiednia i Wiener Neustadt.

Autor rozprawy De Tmesi quae vulgo dicitur in Iliade et Odyssea Homeri („Jahresbericht über das N.-Ö. Landes-Real- & Ober-Gymnasium in Baden bei Wien” 1895/1896; odbitka – Baden: Verlag des n.-ö. Landes-Real- und Obergymnasiums, 1896, 33 ss.).

Wspomnienia pośmiertne

„Nowy Czas”, nr 12 z 24 III 1918, s. 6.

„Oesterreichische Land-Zeitung” (Krems), nr 14 z 6 IV 1918, s. 10.

Opracowania

Karol Raszka, Zachlowie, Donnerowie, Karchowie, „Kalendarz Skoczowski” 1996, s. 73.

Kartoteka SBKC: JANIK Michał

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Michał JANIK

 *22 X 1874 (Ulanów) †11 X 1948 (Ulanów)

Nauczyciel, polski działacz społeczny i narodowy.

„Trzeba bowiem pamiętać, że ludzie dobrze ubrani i wykształceni mówili jeszcze w tym czasie w Cieszynie po niemiecku. Dawało się nawet słyszeć z ust ludu rolniczego, że po niemiecku trzeba koniecznie umieć, bo z «naszą rzeczą» (tj. mową) niedaleko zajdzie. Lękano się jeszcze mocnego i pełnego świadomości narodowej odnoszenia się do Niemców i języka niemieckiego. Przezacny Jan Dawid, elektrotechnik w Cieszynie i dobry zresztą narodowiec, mawiał żartem: «Minęły dobre czasy, kiedy nam z trzech stron słoneczko świeciło, kiedy starali się o nas Niemcy, Czesi i Polacy. Wojnę o przyszłość wypada prowadzić łagodnie, ażeby nie pozbywać się za szybko dotychczasowych korzyści...». Tem bardziej byliśmy nieubłagani w domaganiu się języka polskiego w każdym sklepie, gospodzie, czy u władzy. Prowadziło to nieraz do większych i mniejszych konfliktów, z których przeważnie wychodziliśmy zwycięsko. Pamiętam, że gdy raz żaden z kelnerów restauracji kolejowej w Cieszynie nie chciał nas rozumieć i odpowiadać nam po polsku, wnieśliśmy zażalenie do dyrekcji kolejowej w Koszycach i wygraliśmy sprawę. Dano nam odpowiedź na piśmie, że odtąd będzie zawsze w restauracji przynajmniej jeden kelner, mówiący po polsku” [Michał Janik, Wspomnienia cieszyńskie, Cieszyn 1929 (odbitka), s. 4].

Opracowania

Franciszek Bielak, Janik Michał (1874–1948), nauczyciel, historyk literatury, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 10, 1962–1964, s. 514–515.

Józef Golec, Stefania Bojda, Słownik biograficzny ziemi cieszyńskiej, t. 3, Cieszyn 1998, s. 105.

Kartoteka SBKC: KOWARZ Benedykt

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Benedykt KOWARZ

 *? †?

Nauczyciel.

Kierownik szkoły (katolickiej) w Grodziszczu w latach 1852–1873; „był miłośnikiem muzyki i uczył tejże dorosłą młodzież. Z wyćwiczoną kapelą chodził na odpusty do Frydku” [Józef Topiarz, Szkolnictwo w Grodziszczu, „Nasz Kraj”, nr 3 z 20 I 1933, s. 3].

„Wielki miłośnik muzyki, który w chwilach wolnych od nauki drutował garnki i oprawiał książki” [Alfred Kocur, Z dziejów szkolnictwa, „Zwrot” 1975, nr 5, s. 47].

Kartoteka SBKC: PROCHORZ Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan PROCHORZ

*? †?

Wójt Wędryni. 

Jako wójt Wędryni odnotowany w urbarzu z 1655 r. [Jiří Tichánek, Jan P. Štěpánek, Fojtství na Frýdecko-Místecku, Ostrava 2009 (jako Jonek Prochorzi)].

Kartoteka SBKC: WIELUCH Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan WIELUCH

 *4 IX 1852 (Sibica) †1 III 1903 (Opawa)

Lekarz, polski działacz społeczny.

Członek Czytelni Akademickiej w Krakowie [„Sprawozdanie wydziału Czytelni Akademickiej w Krakowie” 1875/76, s. 22].

Ze względu na stan zdrowia 15 III 1900 r. został zwolniony ze stanowiska c.k. lekarza powiatowego we Frysztacie [„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 11 z 1900] 

„Był on członkiem wielu towarzystw narodowych na Śląsku, a ponieważ nie występował on nigdy stronniczo, ale tylko zawsze według własnego przekonania, przeto był on przez wszystkie polskie stronnictwa polityczne jako człowiek zacny lubiany. Jako lekarz powiatowy przydzielony był swego czasu do starostwa frysztackiego, zaś w ostatnim czasie mieszkał jako lekarz praktykujący w Cieszynie. Zeszłego roku wybrany został do Zarządu Macierzy Szkolnej, którą kochał, jak na prawdziwego patriotę przystoi” („Głos Ludu Śląskiego”).

Wspomnienia pośmiertne

„Głos Ludu Śląskiego”, nr 10 z 7 III 1903, s. 3.

„Gwiazdka Cieszyńska”, nr 10 z 7 III 1903, s. 122.

„Przegląd Polityczny (dodatek do „Przyjaciela Ludu”), nr 6 z 15 III 1903, s. 33–34.

Kartoteka SBKC: KISZA Adam

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Adam KISZA

*1680(?) †23 VI 1750 (Śmiłowice)

Wójt Śmiłowic; jako taki określony w metryce zgonu [Zemský archiv v Opavě, Matriky, sig. Ja VI 4, k. 62].

Kartoteka SBKC: KAJZAR Jan

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jan KAJZAR

 *[chrzest 25 V 1781] (Puńców) †7 XI 1836 (Końska)

Genealogia

Nauczyciel.

Umiał tylko czytać i pisać, „a na wojnie liznął trochę niemczyzny” (K. Jaworski). Od 1808 do śmierci nauczyciel w szkole ewangelickiej w Końskiej.

Opracowania

Kazimierz Jaworski, 220 lat szkolnictwa w Końskiej = 220 let školství v Konské, Trzyniec 2011, s. 27 [tam jako nauczyciel do 1837 r.], 29 [tam jako nauczyciel do 1838 r.].

Kartoteka SBKC: WIERZBICKI Ludwik

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Ludwik WIERZBICKI

 *? †?

Księgarz w Cieszynie, członek Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Sprawozdanie z czynności Czytelni Ludowej w Cieszynie” 1868].

Zapewne tożsamy z Ludwikiem Wierzbickim, rękodzielnikiem w Wadowicach, wymienionym w późniejszych latach jako członek Czytelni Ludowej w Cieszynie [„Sprawozdanie z czynności Czytelni Ludowej w Cieszynie” 1871].

Kartoteka SBKC: STOKŁOSA Jerzy

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Jerzy STOKŁOSA

 *[chrzest 28 albo 29 VI 1754] (Podobora) †18 VI 1803 (Golasowice)

Genealogia

Pastor w Golasowicach od 1781 r.

Opracowania

Władysław Sosna, Historia Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Golasowicach, Golasowice 1993, s. 52.

Kartoteka SBKC: SCHIMKO Maurycy (Moritz)

Słownik biograficzny Księstwa Cieszyńskiego [kartoteka]

Maurycy (Moritz) SCHIMKO

 *1828 (Bielsko) †19 IV 1889

Nauczyciel. 

Od 1850 r. studiował na Fakultecie Teologii Ewangelickiej w Wiedniu [Michael Taufrath, Kurze Nachrichten über die k.k. evangelisch-theologische Fakultät in Wien, wyd. 2, Wien 1871, s. 45].

Pracował w szkole ewangelickiej dla dziewcząt w Bielsku.

Wspomnienia pośmiertne 

„Nowy Czas”, nr 9 z 5 V 1889, s. 69 [tam jako: Szymko].

„Przyjaciel Ludu”, nr 11 z 2 VI 1889, s. 90.

Paweł Buzek (†1753)

PAWEŁ BUZEK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 1678 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 14.03.1753 Niebory [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 72v.

Adam Śniegoń (†1753)

ADAM ŚNIEGOŃ

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 1677 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 18.02.1753 Oldrzychowice [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 72.

Andrzej Chlebek (†1752)

ANDRZEJ CHLEBEK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 1696 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: Adam Chlebek, luteranin / Lutheran [1]

Matka / Mother: Katarzyna, katoliczka / Roman Catholic [1]

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 28.08.1752 Guty [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 69v.

Jerzy Chlebek (†1752)

JERZY CHLEBEK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 1692 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 12.07.1752 Guty [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 69v.

Wawrzyniec Zientek (†1751)

WAWRZYNIEC ZIENTEK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 1701 Ligotka Kameralna [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 19.11.1751 Śmiłowice [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 60.

Jerzy Zientek (†1748)

JERZY ZIENTEK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: ok. 1656 / ca. 1656 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 6.07.1748 Śmiłowice [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 58v.

Andrzej Śniegoń (†1746)

ANDRZEJ ŚNIEGOŃ

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 1706 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 6.06.1746 Niebory [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 55.

Adam Baczok (†1746)

ADAM BACZOK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: ok. 1722 / ca. 1722 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 24.04.1746 Oldrzychowice [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 55.

Jan Morcinek (†1745)

JAN MORCINEK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: ok. 1695 / ca. 1695 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 16.04.1745 Oldrzychowice [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 53.

Adam Zientek (†1744)

ADAM ZIENTEK

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: ok. 1694 / ca. 1694 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 18.05.1744 Oldrzychowice [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 51v.

Anna Śniegoń (†1744)

ANNA ŚNIEGOŃ

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 1744 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: Adam Śniegoń [1]

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 13.03.1744 Oldrzychowice [1]

Wyznanie / Denomination: ?

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 51v.

Adam Borus (†1744)

ADAM BORUS

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: ok. 1684 / ca. 1684 [1]

Data chrztu / Date of baptism: ?

Ojciec / Father: ?

Matka / Mother: ?

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 1.02.1744 Końska [1]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Przypisy / Footnotes

[1] Zemský archiv v Opavě, Matriky, sign. Ja VI 4, k. 51v.

Helena Weychert (1841-1921)

HELENA WEYCHERT

(Helena Emilia [1])

Data i miejsce urodzenia / Date and place of birth: 2.03.1841 [2] Warszawa [1]

Data chrztu / Date of baptism: 1.05.1843 [sic!]

Ojciec / Father: Maksymilian Weychert [1]

Matka / Mother: Wilhelmina Hildenbrant [1]

Data i miejsce zgonu / Date and place of death: 11.08.1921 Noworadomsk [3]

Wyznanie / Denomination: ewangelicko-augsburskie / Lutheran [1]

Data ślubu / Date of marriage: 19.11.1859 [1]

Mąż / Husband: Leopold Marcin Otto [1]

Dzieci / Children

1. Helena Łucja Otto (*1871)
   

Przypisy / Footnotes

[1] Archiwum Państwowe w Warszawie, Akta stanu cywilnego parafii ewangelicko-augsburskiej w Warszawie, Śluby 1859, nr 192 [via metryki.genealodzy.pl].

[2] Archiwum Państwowe w Warszawie, Akta stanu cywilnego parafii ewangelicko-augsburskiej w Warszawie, Chrztu 1843[!], nr 114 [via metryki.genealodzy.pl].

[3] "Poseł Ewangelicki" 1921 nr 35 [21.08.1921], s. 3.